بدون شك ملاقات با فضانوردي كه تاكنون بارها براي انجام مأموريتهاي مختلف و پيچيده به فضا سفر كرده، هيجان خاصي دارد.
اين هفته هم، روزهاي پر هيجاني براي جامعه علمي ايران به ويژه علاقه مندان به فضا و فضا نوردي است؛ چراكه يكي از بزرگترين فضانوردان روسيه براي افتتاح اولين نمايشگاه فضانوردي كه در مركز علوم و ستاره شناسي تهران برپا شد به ايران آمده. «گئوگي گرچكو» از سال 1966 ميلادي بهعنوان يكي از فضانوردان مطرح روسيه (شوروي سابق) خدمات بسياري را براي پيشبرد اهداف بشر و تحقق آرزوي سفر به فضا انجام داده است.
گئوگي گرچكو در 25 ميسال 1931 در لنينگراد به دنيا آمد. در 1949 تحصيلات دبيرستاني را به پايان رساند و در 1955 از دانشكده مكانيك نظامي لنينگراد با درجه مهندس مكانيك
فارغ التحصيل شد. در 1967 از دكتراي علوم فني با رساله اي در مورد محاسبه سامانه فرود «لونا ـ 9» و «لونا 16» در ماه دفاع كرد.
در سال 1975 عضو فعال آكادمي بينالمللي آستروناتيك (فضانوردي) و در سال 1975 عضو افتخاري آكادمي علوم چكسلواكي شد و 17 فوريه 1984 با اخذ مدرك دكتراي علوم فيزيك ـ رياضي وعضويت آكادمي علم و تجارت بينالمللي، زندگي علمي او وارد مرحله تازهاي شد.از او تاكنون بيش از 28 مقاله علمي منتشر شده؛ ضمن اينكه در سال 1984 كتاب «در كادر سياره» را منتشر كرد.
گرچكو در سال 1959 به عنوان مهندس ارشد،در سال 1961 رئيس گروه بخش 17 دفتر شماره يك طراحي و ساخت سامانههاي فضايي و بالاخره در سال 1966 بهعنوان رئيس گروه آزمايشگر دستگاههاي كيهاني انتخاب شد. او از 21 فوريه 1975 مربي درجه 3 فضانوردان آزمايشي، از 18 مي 1978 مربي درجه 2 فضانوردان آزمايشي، از يك ژوئن 1983 مربي درجه يك و معاون بخش شد.
گرچكو از 1986 در دانشكده فيزيك جو فعاليت داشته است. 6 سال سرپرست آزمايشگاه «تحقيقات جو زمين از طريق وسايل فضايي» بود و نخستين پرواز فضايي او در 11 ژانويه تا 9 فوريه 1975 بهعنوان مهندس سفينه سايوز 17 در ايستگاه مداري سالوت4 صورت گرفت و 29 شبانه روز و 13 ساعت و 19 دقيقه طول كشيد. دومين پرواز فضايي را از 10 دسامبر 1977 به همراه يوري راماننكو با سايوز 26 در ايستگاه مداري سالوت6 انجام داد كه پروازي ركورد شكن بود و تا 16 مارس 1978 به مدت 96 شبانه روز و10 ساعت و 7 ثانيه ادامه داشت.
از جمله فعاليتهاي «گئوگي گرچكو» كه از 18 مي1978 بهعنوان مربي فضانورد آزمايشگر انتخاب شده ميتوان به فعاليت در گروههاي مختلف فضانوردان، 3 پرواز بهعنوان مهندس سفينه سايوز و ساليوت و راهپيمايي به فضا براي كنترل كارگروه اتصالي ساليوت اشاره كرد. پرواز سوم و آخرين سفرش به فضا را در 17تا 26 سپتامبر 85 بهعنوان مهندس سفينه سويوز تي 14 در ايستگاه سالوت ـ 7 انجام داد و 8 شبانهروز و 21 ساعت و 13 دقيقه در فضا به سر برد. از يك مارس 92 و پس از خارج شدن از گروه فضانوردان، بهعنوان پژوهشگر ارشد دانشكده فيزيك جو آكادمي علوم روسيه فعاليت دارد.
گرچكو با وجود اينكه 77 سال دارد همچنان نيرومند و با نشاط به سؤالات ما پاسخ داد. او سفر به ايران را يكي از آرزوهاي خود معرفي كرد و گفت: بازديد آثار باستاني ايران براي من بسيار هيجانانگيز بود؛ بهخصوص ديدن تخت جمشيد.
گئوگي گرچكو آينده فضايي ايران را بسيار روشن ميداند و ميگويد: جامعه ايران بسيار جوان است و مسلماً برگزاري چنين نمايشگاههايي كمك شايان توجهي به پيشبرد اهداف فضايي ايران ميكند، زيرا خود من زماني كه خيلي كوچك بودم در شهرمان (لنينگراد) نمايشگاه فضايي برگزار شد و من از همان زمان تصميم گرفتم كه فضانورد بشوم و ديگر سراغ مهندسيهاي ديگر نروم. فضانورداني چون من از همين نمايشگاهها برمي خيزند.
گئورگي گرچكو بسيار نكته بين است و ظريف انديشي روسي خاص خود را دارد كه ميتوانيد اين مسئله را در سؤال و جوابها به وضوح ببينيد. ميپرسيم: اگر به فرض محال نبرد فضايي ميان آمريكا و روسيه شروع شود بسياري از كارشناسان معتقدند كه آمريكا بازنده خواهد بود. بهنظر شما هم چنين است؟
او ميگويد: چنين جنگي كه رخ نخواهد داد و اگر هم چنين شود برنده اصلي اين نبرد چين خواهد بود.گفتوگوي كوتاه اختصاصي ما با او، پيش از سخنرانياش درمركز علوم و ستاره شناسي تهران و با لطف مسئولان اين مركز صورت گرفت.